Przejdź do treści

Umowa o praktyczną naukę zawodu u pracodawcy dla firm przyjmujących uczniów

Umowę o praktyczną naukę zawodu podpisuje dyrektor szkoły z firmą, która przyjmuje uczniów na zajęcia praktyczne albo praktyki zawodowe. Uczeń nie jest wtedy pracownikiem firmy, ale firma odpowiada za stanowisko, bezpieczeństwo, opiekuna i dzienny limit godzin. Umowa ma obowiązkowe elementy z rozporządzenia ministra edukacji i określa, kto ponosi koszty. Poniżej masz listę zapisów, przykład rozliczenia i sposób, w jaki portal porządkuje dokumenty uczniów w jednej teczce.

Stan na dziś: 2 kandydatów ze zgodą rodzica na kontakt z firmami. Portal dopiero rośnie, więc abonament płacisz za kreator zgodnej oferty, wzory dokumentów, publikację ofert i w wyższych planach ewidencję godzin, a nie za liczbę kandydatów.

Uśmiechnięta młoda osoba pracuje przy laptopie w jasnym biurze z roślinami

Co musi zawierać umowa o praktyczną naukę zawodu

Rozporządzenie w sprawie praktycznej nauki zawodu z 2019 roku wymienia elementy, które trzeba wpisać do umowy. Jeśli szkoła przysyła własny formularz, sprawdź go według tej tabeli, zanim go podpiszesz.

Strony

Co wpisać
dane szkoły i firmy, osoba reprezentująca
Na co uważać jako firma
po stronie szkoły podpisuje dyrektor

Miejsce zajęć

Co wpisać
adres zakładu, oddział, stanowiska
Na co uważać jako firma
inne miejsce niż w umowie to ryzyko przy wypadku

Zawód

Co wpisać
nazwa zawodu z klasyfikacji zawodów szkolnictwa
Na co uważać jako firma
zadania muszą pasować do programu tego zawodu

Uczniowie

Co wpisać
lista uczniów z podziałem na grupy
Na co uważać jako firma
aktualizuj przy każdej zmianie składu

Terminy

Co wpisać
data rozpoczęcia i zakończenia
Na co uważać jako firma
dni i godziny zajęć dopisz w załączniku

Program

Co wpisać
program nauczania zawodu od szkoły
Na co uważać jako firma
firma może zaproponować zmiany, zatwierdza je szkoła

Prawa i obowiązki stron

Co wpisać
stanowiska, BHP, odzież, nadzór
Na co uważać jako firma
rozpisz, kto daje środki ochrony i posiłki

Koszty

Co wpisać
sposób ponoszenia kosztów
Na co uważać jako firma
dodatek dla instruktora i zwroty wydatków

Kopię programu praktycznej nauki zawodu dołącza się do umowy. Sam podpis nie kończy pracy: przed pierwszym dniem uczniowie przechodzą szkolenie BHP na stanowisku, a firma wyznacza opiekuna lub instruktora.

Kiedy firma potrzebuje tej umowy, a kiedy innej

Umowa o praktyczną naukę zawodu dotyczy ucznia, który uczy się w szkole, a w firmie realizuje część programu. Inaczej jest, gdy firma sama zatrudnia ucznia i uczy go zawodu.

Uczeń technikum na praktyki zawodowe

Właściwa umowa
umowa szkoły z firmą
Kto płaci uczniowi
wynagrodzenie nie jest obowiązkowe

Uczeń szkoły branżowej na zajęcia praktyczne u pracodawcy, bez zatrudnienia

Właściwa umowa
umowa szkoły z firmą
Kto płaci uczniowi
zależy od ustaleń w umowie

Młodociany zatrudniony w firmie w celu nauki zawodu

Kto płaci uczniowi
firma, stawka procentowa

Krótkie wyszkolenie do jednej pracy

Kto płaci uczniowi
firma

Uczeń pracujący po lekcjach przy zadaniach

Kto płaci uczniowi
firma, stawka godzinowa

Najczęstsza pomyłka to podpisanie umowy ze szkołą, a potem traktowanie ucznia jak pracownika na zmianie. Jeśli uczeń ma stałe godziny, wykonuje zwykłą pracę i firma chce mu płacić pensję, właściwą drogą jest zatrudnienie. Rozróżnienie praktyki, nauki zawodu i zlecenia opisuje też strona zatrudnienie praktykanta.

Kto płaci za praktyczną naukę zawodu w firmie

Szkoła prowadząca kształcenie zawodowe przekazuje firmie środki na podstawie umowy, a ich zakres wynika z art. 121 ustawy Prawo oświatowe. Najważniejsza pozycja to zwrot dodatku szkoleniowego wypłaconego instruktorom praktycznej nauki zawodu, liczonego procentowo od przeciętnego wynagrodzenia. Umowa może też rozliczać koszty odzieży roboczej, środków ochrony indywidualnej i wyposażenia stanowisk.

Dlatego zapis o kosztach nie powinien brzmieć ogólnie "według odrębnych ustaleń". Wpisz, kto wypłaca dodatek, za jaki okres, na podstawie jakiego dokumentu szkoła zwraca pieniądze i w jakim terminie. Bez tego rozliczenie ciągnie się miesiącami, a firma traci ochotę na kolejną grupę.

Ile godzin dziennie uczeń może spędzić na zajęciach w firmie

Dobowy wymiar zajęć praktycznych ucznia do 16 lat to najwyżej 6 godzin, a ucznia powyżej 16 lat najwyżej 8 godzin. Te same wartości obowiązują młodocianych pracowników w art. 202 Kodeksu pracy. Zajęcia nie mogą obejmować prac wzbronionych młodocianym, opisanych w poradniku prace wzbronione młodocianym, chyba że program zawodu i przepisy pozwalają na nie w zakresie potrzebnym do nauki, pod nadzorem.

Harmonogram grup najłatwiej uzgodnić ze szkołą na początku semestru. Firmy, które przyjmują kilka grup w tygodniu, układają go w arkuszu albo w narzędziu do grafików zajęć, takim jak planzajec.pl, a potem przenoszą godziny do ewidencji obecności.

Przykład biura rachunkowego z czterema uczniami technikum

Biuro rachunkowe przyjmuje czterech uczniów technikum ekonomicznego, kształcących się w zawodzie technik rachunkowości, dwóch w wieku 16 lat i dwóch w wieku 17 lat, na cztery tygodnie praktyk. Umowa ze szkołą wymienia ich w dwóch grupach, po jednej na zmianę poranną i popołudniową. Opiekunem jest główna księgowa, której biuro wypłaca dodatek szkoleniowy, a szkoła zwraca go po przesłaniu listy obecności i rachunku.

Każda grupa ma 7 godzin zajęć dziennie, czyli poniżej limitu 8 godzin dla uczniów powyżej 16 lat. Uczniowie dekretują dokumenty i przygotowują deklaracje przy komputerze, a obsługa monitora ekranowego przez więcej niż połowę dnia pracy jest na liście prac wzbronionych młodocianym. Dlatego biuro przeplata pracę przy ekranie z segregowaniem dokumentów, rozmową z klientem i omówieniem błędów z opiekunką. W teczce każdego ucznia biuro trzyma: umowę ze szkołą, potwierdzenie szkolenia BHP, listę obecności i ocenę z praktyki. Gdy jeden z uczniów po praktykach chce zostać na wakacje, biuro podpisuje z nim osobną umowę, opisaną na stronie zatrudnienie ucznia na wakacje.

Najczęstsze błędy w umowie o praktyczną naukę zawodu

  • Brak listy uczniów albo lista nieaktualna, gdy szkoła przysyła zastępstwo.
  • Zadania spoza programu zawodu, na przykład sprzątanie albo obsługa kasy w zawodzie technika.
  • Zajęcia dłuższe niż limit dla wieku ucznia albo w porze nocnej.
  • Brak szkolenia BHP na stanowisku i brak orzeczenia lekarskiego, opisanego w poradniku badania lekarskie młodocianego pracownika.
  • Ogólny zapis o kosztach, przez który dodatek dla instruktora nie wraca do firmy.

Jak portal pomaga firmie przyjmującej uczniów

  1. 01 Wybierasz plan firmowy w cenniku i zakładasz konto firmy.
  2. 02 W teczce każdego ucznia zapisujesz umowę ze szkołą, orzeczenie, BHP i zgody z terminem ważności, a panel przypomina, gdy coś wygasa.
  3. 03 Godziny zajęć wpisujesz do ewidencji, która ostrzega przed przekroczeniem limitu dla wieku.
  4. 04 Gdy chcesz zatrzymać ucznia na dłużej, publikujesz zgodną ofertę przez kreator, opisany na stronie ogłoszenie o pracę dla młodzieży.

Jedno miejsce na dokumenty grupy oznacza, że przy kontroli albo rozliczeniu ze szkołą nie szukasz papierów po segregatorach.

Gdzie sprawdzić przepisy

Zasady umowy opisują art. 120 i 121 ustawy Prawo oświatowe oraz rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 22 lutego 2019 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz.U. 2019 poz. 391). Aktualne teksty znajdziesz w Internetowym Systemie Aktów Prawnych, a wyjaśnienia o czasie pracy młodocianych na stronie Państwowej Inspekcji Pracy. Kwotę dodatku dla instruktora potwierdź przed podpisaniem w szkole, bo zależy od przeciętnego wynagrodzenia z danego okresu.

Pytania o umowę o praktyczną naukę zawodu

Kto podpisuje umowę o praktyczną naukę zawodu

Umowę podpisuje dyrektor szkoły i osoba reprezentująca firmę, która przyjmuje uczniów. Uczeń ani rodzic nie są stronami tej umowy. Firma dostaje listę uczniów z podziałem na grupy i program zajęć, który dołącza się do umowy.

Czy uczeń na praktycznej nauce zawodu jest pracownikiem

Nie. Uczeń realizuje program szkoły w firmie, więc nie zawiera się z nim umowy o pracę. Firma nadal odpowiada za bezpieczne stanowisko, szkolenie BHP, opiekuna i dzienny limit godzin. Pracownikiem jest dopiero młodociany zatrudniony w celu przygotowania zawodowego.

Czy firma musi płacić uczniowi na praktykach

Przepisy nie nakładają na firmę obowiązku wynagrodzenia ucznia na praktyce szkolnej. Firma może jednak ustalić wynagrodzenie albo nagrodę w umowie. Inaczej jest przy umowie o pracę w celu przygotowania zawodowego, gdzie płaci się stawkę procentową od przeciętnego wynagrodzenia.

Ile godzin dziennie uczeń może spędzić na zajęciach praktycznych

Uczeń do 16 lat najwyżej 6 godzin dziennie, a uczeń powyżej 16 lat najwyżej 8 godzin. Zajęcia nie mogą odbywać się w porze nocnej ani obejmować prac wzbronionych młodocianym poza zakresem dopuszczonym do nauki zawodu.

Jak portal pomaga przy praktycznej nauce zawodu

Panel firmy trzyma umowę ze szkołą, orzeczenia, BHP i zgody w teczce każdego ucznia z terminem ważności, a ewidencja ostrzega przed przekroczeniem limitu godzin dla wieku.

Załóż teczki uczniów w panelu firmy