Wykaz prac wzbronionych młodocianym to lista zadań, których firma nie może powierzyć osobie od 15 do 18 lat, nawet za jej zgodą i zgodą rodzica: dźwiganie ponad normy, niebezpieczne maszyny, hałas, chemikalia, praca na wysokości, praca w nocy i obsługa monitora przez ponad połowę dnia pracy. Pracodawca na tej podstawie układa wykaz prac lekkich i przedkłada go inspektorowi pracy, a kreator ofert na naszym portalu sprawdza zadania z ogłoszenia, zanim zobaczy je kandydat. Nawet jeśli masz umowę, właściwy wiek i zgodę rodzica, nie każde zadanie jest dla Ciebie dozwolone. Kodeks pracy zabrania zatrudniania młodocianych przy pracach wzbronionych (art. 204), a ich wykaz określa rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wykazu prac wzbronionych młodocianym. Wyjaśniamy, co się w nim znajduje i jak to wygląda w pracy zdalnej i biurowej.
Po co jest lista prac wzbronionych
Młody organizm rośnie i łatwiej go przeciążyć. Lista prac wzbronionych chroni zdrowie, bezpieczeństwo i rozwój psychiczny osób od 15 do 17 lat. Pracodawca, który zleca pracę wzbronioną, łamie prawo, nawet jeśli młodociany sam się zgadza.
Główne grupy prac wzbronionych młodocianym
- Prace wymagające nadmiernego wysiłku fizycznego, w tym ręczne przenoszenie ciężarów powyżej norm dla młodocianych.
- Prace w wymuszonej i niewygodnej pozycji ciała.
- Prace w kontakcie z substancjami chemicznymi i czynnikami biologicznymi szkodliwymi dla zdrowia.
- Prace w hałasie, drganiach, wysokiej albo niskiej temperaturze i przy promieniowaniu.
- Prace na wysokości, pod ziemią i w zbiornikach.
- Prace przy maszynach i urządzeniach, które stwarzają zagrożenie wypadkiem.
- Prace zagrażające prawidłowemu rozwojowi psychicznemu.
Część z tych prac młodociani mogą wykonywać w ramach nauki zawodu, pod nadzorem i w ograniczonym zakresie, ale to dotyczy przygotowania zawodowego, a nie prac lekkich.
Praca przy komputerze i monitorze
Wykaz prac wzbronionych obejmuje też obsługę monitora ekranowego przez więcej niż połowę dobowego wymiaru czasu pracy. Dla pracy zdalnej to ważna zasada: zadanie przy komputerze trzeba planować tak, żeby nie wypełniało całego dnia pracy przy ekranie. Dobrze działa łączenie zadań przy ekranie z zadaniami bez niego, na przykład planowaniem treści na kartce, rozmową z zespołem albo przygotowaniem materiałów do korepetycji. Niezależnie od tego po każdej godzinie pracy przy monitorze przysługuje co najmniej 5 minut przerwy.
Dlaczego na naszym portalu nie ma gastronomii, handlu i magazynów
W tych branżach najłatwiej o prace wzbronione: dźwiganie skrzynek, gorące urządzenia, ostre narzędzia, długie stanie i późne godziny. Część zadań może formalnie być pracą lekką, ale granica jest cienka. Dlatego nasz portal publikuje tylko pracę zdalną i biurową. Pełną listę tego, czego nie przyjmujemy, opisują zasady ofert.
Jak rozpoznać, że zadanie jest wzbronione
- Musisz nosić albo przesuwać ciężkie rzeczy.
- Pracujesz przy maszynie z ruchomymi częściami albo przy gorącym urządzeniu.
- Pracujesz w hałasie, na wysokości albo z chemikaliami.
- Masz kontakt z przemocą, agresywnymi osobami albo treściami nieodpowiednimi dla Twojego wieku.
- Praca odbywa się w nocy albo trwa ponad limit godzin, o którym piszemy w poradniku ile godzin może pracować młodociany.
Jeśli którakolwiek z tych rzeczy pasuje do oferty, porozmawiaj z rodzicem i nie podejmuj pracy.
Co musi zrobić firma
Firma ustala wykaz prac lekkich, który nie może obejmować prac wzbronionych, i przedkłada go do zatwierdzenia inspektorowi pracy. Kreator ofert na naszym portalu oznacza zadania spoza prac lekkich i słowa, które wskazują na pracę wzbronioną. Kroki dla pracodawcy opisuje poradnik zatrudnienie młodocianego.
Lista obowiązuje także uczniów, których firma przyjmuje ze szkoły bez zatrudnienia. Zapisy o stanowiskach i nadzorze trzeba wtedy ująć w umowie o praktyczną naukę zawodu zawieranej z dyrektorem szkoły. Ochrona kończy się w dniu 18 urodzin, a co jeszcze zmienia się wtedy w grafiku, umowie i pensji, opisuje poradnik pracownik młodociany po ukończeniu 18 lat. Plany dla firm, z teczką dokumentów ucznia i ewidencją godzin, znajdziesz w cenniku.
Gdzie zgłosić pracę wzbronioną
Na naszym portalu zgłosisz ofertę jednym kliknięciem albo mailem na [email protected]. Poza portalem możesz zwrócić się do okręgowego inspektoratu pracy. Więcej o bezpiecznej pracy na stronie bezpieczeństwo.